Met verbazing kijkt hij naar de witte grafsteen: “Deze persoon is nog maar 17… zo oud ben ik bijna. Hij is overleden op 4 mei, mijn verjaardag. En één dag voor 5 mei.” Hij zucht en vervolgt: “Nog één dag en hij zou vrij zijn geweest…”. Eén van de vele reacties vanuit de groep middelbare scholieren die ik begeleidde over de erebegraafplaats in Loenen op 2 mei tijdens het nieuwe herdenkingsevenement Ereveld Vol Leven.

Achter 300 van de bijna 4000 graven stonden representanten, mannen en vrouwen, ouderen en jongeren, burgers en militairen en ook nabestaanden. Zij gaven voor één dag de overledenen een gezicht. Bij de plek waar de slachtoffers van de recente vredesmissies liggen, staat een vrouw achter één van de graven. Een leerling vraagt haar wie zij is en waarom ze daar staat. Het is de zus van de militair die daar begraven ligt. “Ik sta hier omdat mijn broer nooit vergeten mag worden.” Het maakt zichtbaar indruk op beiden.

Het fundament van Ereveld Vol Leven is ingegeven door systemisch werken. Het laat zien wat de impact van oorlog is op de volgende generatie, in dit geval wat het effect van verlies is op het hele systeem.

Binnen mijn praktijk werk ik hier ook mee, dit door o.a. gebruik te maken van poppetjes die staan voor familieleden. Je gezin van herkomst en de familiegeschiedenis van je ouders is belangrijker dan je denkt. Wanneer je merkt dat je steeds maar weer dezelfde vragen of problemen tegenkomt kan systemische begeleiding helpen.

Zoals een cliënt die bij mij in de praktijk kwam met de hulpvraag dat ze, ondanks dat ze blij was met huis, baan en gezin, een gevoel van onrust had. Ze voelde zich niet thuis. Met haar huidige partner is ze drie keer verhuisd, wat op zich niet heel veel is.

We zijn samen gaan kijken naar haar gezin van herkomst en kwamen tot mooie inzichten: haar Roemeense oma groeide op in een zigeunerfamilie en heeft een groot deel van haar leven rond getrokken. Zo ook haar dochter, de moeder van mijn cliënt. En opa van vaderskant werkte bij het leger en is met zijn gezin vele malen overgeplaatst. Dus ook de vader van mijn cliënt heeft nooit lang op één plek gewoond.

De bewustwording dat haar onrust vele generaties terug gaat, gaf haar veel rust.